Społeczeństwa na autopilocie. Implikacje dla relacji i interakcji człowieka ze sztuczną inteligencją
More details
Hide details
1
Wydział Socjologii i Pedagogiki SGGW, SGGW w Warszawie, Poland
2
Instytut Zarządzania Wyższej Szkoły Kształcenia Zawodowego we Wrocławiu, Poland
Submission date: 2026-04-01
Final revision date: 2026-08-11
Acceptance date: 2026-08-11
Publication date: 2026-08-11
Corresponding author
Włodzimierz Chojnacki
Wydział Socjologii i Pedagogiki SGGW, SGGW w Warszawie, Nowoursynowska 166, 02-787, Warsaw, Poland
Cybersecurity and Law 2026;16(Specjalny 1):10-21
KEYWORDS
TOPICS
ABSTRACT
Objectives:
1. Wskazanie na zmiany norm, relacji i interakcji z ogólnych na indywidualne i strukturalne, które implikuje sztuczna inteligencja.
2. Przedstawienie przesłanek wskazujących na odchodzenie od procesu globalizacji na rzecz zaspokajania własnych interesów i potrzeb społeczno-ekonomicznych i bezpieczeństwa.
3. Prezentacja wpływu czynników przyspieszających i hamujących rozwój społeczno-ekonomiczny i ograniczający podmiotowość człowieka w relacjach z nowoczesnymi technologiami, a w szczególności z AI.
Methods:
Analiza treści tekstów zastanych
Analiza wyników badań ilościowych i jakościowych
Results:
Nadal otwartym pozostaje pytanie Jak rozwijać AL aby przynosiła człowiekowi więcej korzyści niż dotychczas, zgodnie z zasadami prawnymi i etyczno-moralnymi.
AI może być super bodźcem pobudzającym motywacje i zainteresowania ludzi jak nowe idee lub ograniczać w jednostkach potrzebę realizacji własnych celów.
Zbyt silny i niekontrolowany wpływ AI na człowieka może sprzyjać rekurencji informatycznej oraz prokrastynacji, która polega na odkładaniu czasu realizacji ważnych działań i celów.
Conclusions:
1. Następują dynamiczne zmiany w normach i wartościach w działaniu, w której indywidualność we wspólnocie wirtualnej zaczyna dominować nad wspólnotą rzeczywistą i interesem społecznym.
2. Ludzkie poznanie różniło się w zależności od okresów historycznych oraz siły oddziaływania grup odniesienia porównawczego i normatywnego.
3. Społeczna teoria automatyzacji i algorytmizacji cyfrowej nie przedstawiły jeszcze przekonywujących w pełni dowodów o mechanizmach przyspieszających i opóźniających proces poznania, pojawiania się, podtrzymywania i dokonywania zmian cywilizacyjnych i kulturowych.
4. nauki społeczne i humanistyczne nie dysponują skutecznymi teoriami i modelami umożliwiającymi wielostronne, wielopoziomowe i długookresowe wyjaśnianie i przewidywanie zmian zachodzących między pamięcią, myśleniem, interakcjami symbolicznymi, podejmowaniem decyzji i działaniem.